english below—
Noordkaap presenteert: SCHWARZWALD
Opening Vrijdag 26 februari 2010 vanaf 19u.
tentoonstelling t/m 14 maart 2010
Adres: NOORDKAAP, Energiehuis, Noordendijk 148 (ingang O), Dordrecht
Kunstenaars: Abner Preis (VS), Alexander Krone (DK), CHAOMETRIC, Arno Coenen, Dragan Striskovic (Kroatië), Gwen Stok, Hans van Bentem, IRIS, Luuk Bode, Marinus de Ruiter, Martin C. de Waal, Martyn F. Overweel en Michael Markwick (VS)
Schwarzwald is een ‘gesamtkunstwerk’ in de vorm van een duister woud, waarin luid en duidelijk gestalte wordt gegeven aan de oerdriften van de mens door middel van schilderkunst, beeldhouwkunst, video, fotografie, collage, DIY, performance, verhalen, opera, electro en heavy metal.
In de Europese cultuur is het woud een beladen begrip; het staat symbool voor angst, gevaar, kracht en schoonheid tegelijk. Schrijver Elias Canetti koppelde in zijn boek Massa en Macht (1960) de romantisering van het woud aan de opkomst van het nationaalsocialisme. In de film Antichrist (2009) van Lars Von Trier ziet de hoofdpersoon het woud en daarmee de natuur vooral als een destructieve kracht.
Het is opvallend hoe in tijden van crisis teruggegrepen wordt op natuursymboliek; in het Duitsland van de jaren dertig werd het woud gebruikt als aansprekend, universeel volkssymbool. In Nederland wordt op dit moment de zee/het water veelvuldig gebruikt als symbool dat het volk verbindt, niet alleen in films (De Storm) of muziek (Bløf), maar ook in de campagnes van de populistische politieke partijen PVV en TON.
Door de toe-eigening van symbolen voor propaganda krijgen deze symbolen een eenduidige betekenis, met als ongewenst effect dat ze ‘verdacht’ worden. De kunstenaars in de tentoonstelling Schwarzwald laten zien dat symboliek op allerlei tegenstrijdige manieren kan worden aangewend en ontkrachten daarmee de eenduidigheid waarmee een symbool, in dit geval het woud, beladen kan zijn.
De internationale kunstenaars die bijdragen aan Schwarzwald zijn gefascineerd door de Europese visie op het woud, maar zien het vooral ook als symbool voor onvoorspelbaarheid, veelvormigheid en creativiteit. Daarbij refereren ze aan verketterde kunstvormen als heavy metal, Noorse black metal, gothic art, tattoo art, Wagneriaanse opera, Oost-Europese volkskunst, decoratie, houtsnijwerk, kitsch, camp, sprookjes en kinderverhalen.
De ondertoon van de werken van Schwarzwald is niet zozeer moraliserend, maar ligt meer in de lijn van een horrorfilm; het effect is afwisselend angstaanjagend en lachwekkend, met de bedoeling de zintuigen op scherp te zetten. Schwarzwald heeft de vorm van een festival; de nadruk ligt op het openingsweekend, waarin Noordkaap samenwerkt met Popcentrale Dordrecht en cultuurgebouw De Energiecentrale. Na dit weekend zullen naast de expositie incidentele evenementen plaatsvinden als filmvertoningen en performances.
Noordkaap presents: SCHWARZWALD
Opening Night Friday the 26th of February 2010 at 19h.
Exhibition until the 14th of March 2010
Address: NOORDKAAP, Energiehuis, Noordendijk 148 (entrance O), Dordrecht
Artists: Abner Preis (USA), Alexander Krone (Denmark), CHAOMETRIC, Arno Coenen, Dragan Striskovic (Croatia), Gwen Stok, Hans van Bentem, IRIS, Martyn F. Overweel, Luuk Bode, Marinus de Ruiter, Martin C. de Waal and Michael Markwick (USA)
Schwarzwald is a collaborative artwork in the form of a dark forest. It represents primal human urges through painting, sculpture, video, photography, collage, performance, storytelling, opera, electro and heavy metal.
In European culture and art the forest is an emotionally charged subject; it can stand for fear, danger, strength and beauty at the same time. Author Elias Canetti connected the symbolic idealization of the forest to the rise of national socialism. In the feature film Antichrist (2009) by Lars Von Trier the main character regards the forest, and consequently nature, as a destructive force.
It’s striking how in times of crisis people are attracted to symbols of nature; in 1930s Germany the forest was widely used as a simple, universal symbol to appeal to all people. Currently in The Netherlands the sea (or water) is used as a symbol to connect the nation, not only in pop music and popular films, but also in the campaigns of successful populist political parties.
By appropriating symbols for propaganda these symbols become unambiguous in their meaning, with the unwanted effect of becoming suspect. The artists in the Schwarzwald exhibition demonstrate that a symbol, in this case the forest, can be used in many contradictory ways and by doing so they deflate the symbol of its univocal appearance.
The international artists contributing to Schwarzwald are fascinated by the European perspective on the forest. However, they tend to expose the forest as a creative source and an unpredictable, polymorphic phenomenon. They refer to denounced art forms like heavy metal, True Norwegian Black Metal, gothic art, tattoo art, Wagnerian opera, Eastern European folk art, decoration, woodcutting, kitsch, camp, fairytales and children’s stories.
The nature of the works incorporated in Schwarzwald is not a moralising one. It rather is in line with horror cinema; the effect is alternately frightening and humorous, with the intent to put the senses to a test. Schwarzwald takes the shape of a festival; the emphasis lies on the opening weekend, in which Noordkaap collaborates with Popcentrale Dordrecht and cultural centre Energiehuis. After the weekend there will be incidental events alongside the exhibition.
